-
سیاست و تاریخ
آریانای باستان
حدود بیش از بیست سال قبل یک سمپوزیم ایران شناسان در شهر سدنی در آسترالیا دایر شده بود که درآن برعلاوهٔ ایران شناسان اروپایی، امریکایی و ایرانی، دو استاد افغان، داکتر روان فرهادی و پوهاند احمد جاوید، نیز اشتراک کرده بودند. در این سمپوزیوم ایرانیها و این دو استاد افغان، بالای استفاده از اصطلاح نامأنوس «ایران بزرگ» به عوض اسم «آریانا» در اشاره به اسم سرزمینهای عصر عتیق تاریخ افغانستان تأکید میکردند که در جریان سمپوزیوم طرف انتقاد یک تعداد افغانهای حاضر قرار گرفت.i تعدادی هم از موجودیت تاریخی سرزمینی بنام آریانا انکار میکنند. آریانا انتیکا “Ariana Antiqua” ( یا…
ادامهٔ این متن... -
هنر و فرهنگ
د کابل ولایت پیژندنه
زموږ ګران هیواد افغانستان یو تاریخي او لرغونی هیواد دی، چې د جغرافیوي او ستراتېژیک موقعیت، د طبیعي مناظرو، د حماسي او فرهنګي کارنامو، د سرشاروخزانو، شتمنیو او زیرمو له پلوه په سیمه او آسیا کې خپل ځانګړی ځای او له ویاړ څخه ډک تاریخ لري. کابل هغه پېژندل شوی ولایت دی، چې د پخوانیوتاریخي مدارکو او اسنادو پر بنسټ د افغانستان زړه او افغانستان د ایشیا زړه، د جغرافیوي موقعیت او ستراتیژیک له پلوه په سیمه او اسیا کې د تاریخي ، سیاسي، اقتصادي، تجارتي، کلتوري او فرهنګي برخو کې د پام وړ، مهم او با ارزښت اهمیت لري…
ادامهٔ این متن... -
تحلیل ها
افغانستان او د کاسا ۱۰۰۰ پروژه
محمدآصف ننګ د اقتصاد خپرندوی مشر پکتیکا، افغانستان پېلامه: د صنعتي پرمختګ او تکنولوژیکي بدلون لپاره د پانګې (سرمایه) په شان یو له عمده عناصرو انرژي ده، چې د پانګې او ژوند د تحرک لپاره یې ارزښت لازیات شوی او مخ پر زیاتیدو ده. په اوسنۍ معاصرې نړۍ کې، تر پاکو اوبو وروسته، د بشریت تر ټولو لوی معضل د انرژۍ د کمښت مسئله ده. د انرژۍ د کمښت بحران دومره پراخه او همه ګیره ده چې عیناً د خوراک تأمین په شان د بشر د نیازمندیو په سلسله کې دریمه اساسي اړتیا ده چې تقریباً د صنعتي سکتور تر…
ادامهٔ این متن... -
ویدیوها
شمارهٔ دوازدهم مجلهٔ لمر
ادامهٔ این متن... -
تحلیل ها
جایزهٔ صلح نوبِل: چگونه از دست ما ربوده شد؟
نوشتهٔ دکتور زمان ستانیزی استاد الهیات و عرفان پوهنتون تحصیلات عالی پَسیفیکا در کلیفورنیا در اهدای جایزهٔ صلح نوبل خدمات و زحمات یک نامزد بسیار ارزش دارند تا دیده شود که چرا یک نامزد خاص شایستهٔ چنین امتیاز جهانی بوده میتواند. ولی بیشتر از شایستگئ یک نامزد، مؤثریت این افتخار جهانی برای یک داعیهٔ خاص تا چه حد در حل یک معضل یا بحران سیاسی مؤثر بوده میتواند تا با استقاده از اهمیت جایزهٔ صلح با جلب توجه جهانیان به صورت نقطهٔ فشار بالای نقض کنندگان حقوق بشر آن تکلیف یا کاملاً حل شود یا اقلاً از شدت آن کاسته…
ادامهٔ این متن... -
اخبار
خانم محبوبه سراج و جایزه صلح نوبل
بعد از ماه ها غور و رأی زنی، بالاخره روز گذشته “کمیتۀ نوبل ناروی” خانم “نرگس محمدی” از کشور ایران را برندۀ ” جایزه نوبل صلح سال ۲۰۲۳” اعلان نمود. در قدم نخست جا دارد تا دریافت جائزۀ صلح نوبل را به خانم “نرگس محمدی” از ته دل تبریک و تهنیت عرض نمایم. خانم “نرگس محمدی” از فعالان حقوق بشر ایران میباشد که بیش از دو دهه در راستای دفاع و ترویج حقوق بشر فعالیتهای خسته گی ناپذیری را انجام داده است. متأسفانه خانم “نرگس محمدی” در حالی ” جایزه نوبل صلح سال ۲۰۲۳” را دریافت میکند که خود در…
ادامهٔ این متن... -
پیام لمر
پیام لمر-۳
اقتباس از شمارهٔ سوم مجلهٔ لمر سرطان سال ۱۴۰۰ هجری شمسی، جون سال ۲۰۲۱م ای هموطن! در آستانهٔ ۱۰۲ مین سالگرد استرداد استقلال افغانستان، میخواهم این دفتر را با سخنان گهربار شاه امان الله خان غازی آغاز کنم، که فرموده بود: ”اسلحه را به زمین بگذارید و قلم بدست گیرید، زیرا یک ملت بیسواد هیچگاه آزاد بوده نمی تواند.“ شاه امان الله غازی، شاه جوان، وطندوست و ترقی طلب ما مقابل امپراطوری که آفتاب در قلمرو اش غروب نمیکرد نعرهٔ آزادی را بلند کرد و با یک قیام سرتاسری از شیرمردان ما، از شمال تا جنوب و از شرق تا…
ادامهٔ این متن... -
پیام لمر
سرطان ثدیه
آیا درد سینه ها دلالت به تومور یا سرطان میکند؟ ثدیه ها (پستان یا سینه) از جمله اعضای جنسیتی تالی نزد دختران بعد از سن بلوغ محسوب میشود، که در حقیقت کتلات لیفی و شحمی (چربی) است که دارای لوبیول ها (فص ها) وغدوات کوچک است که شیر را تولید مینمایند. زمانیکه طفل پستان مادر را میمکد شیر تولید شده توسط قنات ها یا کانال های کوچک به سمت نوک سینه آمده تا طفل از آن تغذیه نماید. سرطان ثدیه یکی از شایعترین سرطان ها نزد زنان است. در ایالات متحدهٔ امریکا بطور اوسط از هر ۸ زن، یک زن…
ادامهٔ این متن... -
ساینس و طبابت
نری رنځ
:توبرکلوزس (نری رنځ) عوامل او مخنيوی sisolucrebuT چې سِل او نری رنځ هم ورته ويل کیږي، انتاني ناروغي ده چې د سږي تر څنګ د بدن بېلابېل غړي پرې اخته کیږي او د ټوخي، پرنجي او خبرو په وسيله د تنفس له لارې له يو شخص څخه بل شخص ته انتقالیږي. د توبرکلوز اسباب (لاملونه) د توبرکلوز لامل sisolucrebut muiretcabocyM باکتري ده چې د سږو تر څنګ بډوډي، ملا تير، پوټکی او دماغ هم اخته کولی شي. د فعالیت له مخې توبرکلوز په دوه ډوله دی: BT tnetaL يا پټ (مخفي) توبرکلوز: هغه دی چې په بدن کې موجود وي…
ادامهٔ این متن... -
ساینس و طبابت
بقلم طبیب، فشار خون چیست؟
چرا فشار خون بلند را کشندهٔ خاموش می نامند؟ آیا میدانید که بیش از یک میلیارد انسان در جهان مصاب فشار بلند خون اند؟ فشار بلند خون دلیل عمدهٔ امراض مختلف قلبی وعایی، معلولیت ها و مرگ و میر در سراسر جهان است. فشار بلند خون عامل اساسی خطر ابتلا به مرض شرائین اکلیلی (شریان هایی که برای قلب خون میرساند)، سکته های مغزی، عدم کفایه قلب، امراض مزمن گرده و زوال عقلی یا دیمینشیا و … میباشد. حدود ۲۶ فیصد (از هر ۴ نفر یک نفر) نفوس جهان مبتلا به فشار بلند خون بوده و تخمین زده میشود…
ادامهٔ این متن...